15-01-2019 ALİ GENÇLİ (SIRADIŞI)

Dün­ya­da yılda yak­la­şık bir tril­yon adet tü­ke­ti­len nay­lon po­şet­le­rin, çevre ve insan ya­şa­mı için en az kü­re­sel ısın­ma kadar teh­li­ke­li bo­yu­ta ulaş­tı­ğı­nı bi­li­yor mu­su­nuz?
Do­ğa­yı ko­ru­mak için atı­lan her adım, ge­liş­ti­ri­len her proje des­tek­len­me­ye de­ğer­dir. Yeni yılın ba­şın­dan iti­ba­ren mar­ket­ler artık po­şet­le­ri üc­re­te dahil et­me­ye baş­la­dı. Bu konu ile il­gi­li olum­lu olum­suz bir çok de­ğer­len­dir­me ya­pı­la­cak­tır. Bir çok amaç, bir çok bek­len­ti öne sü­rü­le­cek­tir. Ama su gö­tür­mez bir ger­çek çev­re­nin kir­len­me­si­ni ön­le­me­de çok büyük bir hedef ger­çek­le­şe­cek­tir. Ge­liş­miş ül­ke­ler­de yıl­lar­dır uy­gu­lan­mak­ta olan olgu ül­ke­miz adına se­vin­di­ri­ci bir du­rum­dur.
Bu bağ­lam­da aşa­ğı­da­ki bil­gi­ler­le bel­le­ği­mi­zi ta­ze­le­mek­te yarar var­dır diye dü­şü­nü­yo­rum.
“Biz Do­ğa­yı Ata­la­rı­mız­dan Miras Değil, Ço­cuk­la­rı­mız­dan Ödünç Aldık.”
“Son ırmak ku­ru­du­ğun­da, son ağaç ke­sil­di­ğin­de,son balık tu­tul­du­ğun­da, beyaz adam pa­ra­nın yen­me­yecek bir şey ol­du­ğu­nu an­la­ya­cak.” GERNİMO
Çevre kir­li­li­ği, çev­re­yi oluş­tu­ran doğal var­lık­la­rın; insan, hay­van, bitki ya­şa­mı­na zarar ve­recek şe­kil­de de­ğiş­me­si” dir. Çevre kir­li­li­ği­nin ana ne­den­le­ri­nin ba­şın­da, çar­pık kent­leş­me ve hızlı nüfus ar­tı­şı gel­mek­te­dir. Ül­ke­miz­de bir ki­şi­nin yılda yak­la­şık 200 ki­log­ram evsel atık üre­ti­yor, ülke ge­ne­lin­de ise evsel ve ti­ca­ri atık mik­ta­rı yak­la­şık 20 mil­yon tona yak­la­şı­yor. Am­ba­laj atık­la­rı bu mik­ta­rın 3 mil­yon to­nu­nu oluş­tu­ru­yor. Tür­ki­ye'de dü­zen­li bir atık top­la­ma me­ka­niz­ma­sı oluş­tu­ru­la­ma­dı­ğı için, geri ka­zan­dı­rı­la­cak atık­la­rın önem­li bir bö­lü­mü­nün de ıslak çöp ara­sın­da kay­bo­lup gi­di­yor. Çev­re­ye atı­lan or­ga­nik mad­de­le­rin-seb­ze meyve atık­la­rı­nın- 6 ayda, plas­tik tor­ba­la­rın 10-20 yılda, plas­tik şi­şe­le­rin ise bin yılda tü­müy­le ay­rış­tı­ğı­nı ya da yok ol­du­ğu­nu bi­li­yor mu­su­nuz?
Bir araş­tır­ma­ya göre; ok­ya­nus­ta sey­re­den ge­mi­ler yılda 3 mil­yon 700 bin ki­log­ram plas­tik tor­ba­yı de­niz­le­re bı­ra­kı­yor. Dün­ya­da yılda bir tril­yon adet nay­lon poşet tü­ke­ti­li­yor, bu oran 235 mil­yar ki­log­ram plas­ti­ğe eş­de­ğer­dir. Uzun yıl­lar bo­zul­ma­dan do­ğa­yı kir­let­me­ye devam eden plas­tik­ler yü­zün­den, fok ve kap­lum­ba­ğa­lar başta olmak üzere pek çok canlı, bu plas­tik­le­re do­lan­dık­la­rı için ölü­yor.Uz­man­la­rın sap­ta­dı­ğı­na göre; Tür­ki­ye'de beş ki­şi­den biri nay­lon poşet ye­ri­ne alış­ve­riş­le­rin­de bez torba kul­lan­sa, bir nesil bo­yun­ca ül­ke­miz 31 mil­yar 46 mil­yon nay­lon 400 bin po­şet­ten kur­tu­la­cak. Çünkü, bez torba kul­lan­mak, bir kişi için haf­ta­da 6, ayda 24, yılda 288, yaşam bo­yun­ca ise 22 bin 176 plas­tik po­şe­ti kul­lan­ma­mı­zı en­gel­li­yor."
Çin'in plas­tik torba kul­la­nı­mı­nı pa­ra­lı hale ge­tir­di­ği­ni, Bang­la­deş'in bile plas­tik torba kul­la­nı­mı­nı ya­sak­la­dı­ğı­nı, plas­tik po­şe­ti ver­gi­len­di­ren İrlan­da'da ise 2017 yı­lın­dan bu yana plas­tik po­şet­le­rin yüzde 90 daha az kul­la­nıl­dı­ğı­nı bi­li­yor mu­su­nuz?
Bez torba, file ve kese ka­ğı­dı kul­lan­ma ko­nu­sun­da du­yar­lı­lı­ğı­mız art­tı­ğın­da ge­lecek ku­şak­la­ra sağ­lık­lı bir çevre bı­ra­kır­ken, plas­ti­ğin insan sağ­lı­ğın­da­ki za­rar­la­rın­dan da ko­run­muş ola­ca­ğız.

*Nay­lon po­şet­ler aya­ğı­mı­za do­la­nı­yor

*Alış­ve­riş­le­ri­miz­de nay­lon po­şet­ler değil bez tor­ba­lar kul­la­na­lım.


Bu yazı 4893 defa okunmuştur.



ALİ GENÇLİ (SIRADIŞI) Diğer Yazıları
Çok Okunan Haberler
Köşe Yazarları
Anketimize Katılın

Web sitemize nasıl ulaştınız?

Reklam
Tavsiye
Arama Motorları
Diğer